Wiele ludzi uważa, że testament jest przeznaczony tylko dla tych, ktorzy chcą ustanowić majątek powierniczy (Trust) i chcą oszczędzić na płaceniu podatków. Jest to tylko jedna z korzysci Testamentu. Jednak głównym powodem, dla którego sporzadza się testament jest taki, że mając testament zostawiasz swój majątek dla tych którzy są Ci najbliżsi i rozdzielasz go w takich proporcjach jakich chcesz.

Co się może stać, jeżeli umrzesz i nie zostawisz testamentu?

    Jeżeli umrzesz nie zostawiając testamentu, twoja własność zostanie przekazana członkom Twojej rodziny. Jednakże musisz pamiętać, że Twój majątek może zostać podzielony nie tak jak byś sobie życzył. Na przyklad jeżeli przeżyją Cię:

•    Małżonek/nka i inni pozostali członkowie rodziny, Twój małżonek/nka odziedziczy pierwsze $50,000.00 i połowe pozostałej części majątku. Pozostali członkowie rodziny podzielą się resztą majątku przez Ciebie zostawionego.
•    Małżonek/nka, ale bez żadnych członków rodziny:  małżonek/nka odziedziczy wszystko
•    Członkowie rodziny, bez małżonki/nka: oni odziedziczą wszystko
•    Rodzic lub rodzice, bez małżonka/i, bez pozostałych członkow rodziny: rodzic lub rodzice otrzymają wszytko.
•    Osoby dziedziczące po rodzicach, ale bez żadnych bliższych krewnych: oni odziediczą wszystko.
•    Jeden lub wiecęj dziadków lub innych członków rodziny, ale bez żadnych bliższych krewnych: połowa majątku jest dziedziczona przez członkow rodziny ze strony matki, druga połowa jest dziedziczona przez członkow rodziny ze strony ojca (ale wyłacząjac "drugich" dalszych kuzynów jeżeli masz bliższych po którejkolwiek ze stron).
•    W sytuacji kiedy wśród członków Twojej rodziny są różne pokolenia, żyjące dzieci dziedziczą pełną równą część majątku, natomiast dzieci rodziców, którzy zmarli przed  Twoją śmiercią dziedziczą równą część ich udziału po zmarłych rodzicach.

Co się stanie, jeżeli umrzesz nie zostawiając testamentu i zostawisz nieletnie dzieci?

    Jeżeli Twoje dzieci będą w wieku poniżej 18 lat w chwili Twojej śmierci sąd wyznaczy im legalnego opiekuna, który będzie zarządzał częścią majątku odziedziczoną przez dzieci. Chociaż w większości sytuacji Sąd prawdopodobnie wyznaczy drugiego żyjącego rodzica jako legalnego opiekuna dzieci, trzeba będzie wykupić tzw. "bond" czyli polise ubezpieczeniową na czas zarządzania majątkiem dzieci aż do ich pełnoloetniości. Wykupienie "bondu" kosztuje czasmi niemałe pieniądze. Co więcej, jeżeli dzieci będą potrzebowały pieniędzy na ich edukację, ubrania czy inne koszty sąd będzie musiał wcześniej zaaprobować wszystkie wydatki. Sąd będzie także wymagał przedstawienia corocznego rozliczenia dochodu i wydatków związanych z utrzymaniem dzieci i majątkiem przez nie odziedziczonym. Inwestowanie funduszami odziedziczonymi przez dzieci może być także przez sąd ograniczone. Jeżeli czas sprawowania opieki nad dziećmi i ich majątkiem trwa przez jakiś określony czas,dochody pochodzące z majątku odziedziczonego przez dzieci nie mogą wzrosnąć bezpodstawnie.
    Wyżej omówionych problemów można uniknać sporządzając testament.
    W przypadku, gdy małżonkowie mieliby umrzeć w tym samym czasie ważne jest żeby nie tylko ująć w testamencie problem zarządzania majątkiem dzieci, ale także powinieneś pomyśleć o wyznaczeniu legalnego opiekuna dzieci. Taki opiekun może sprawować kontrolę nad nieletnimi dziećmi, aż do momentu osiagnięcia przez nie pełnoletności.
   
Testament jest Toim osobistym rozporządzeniem.

    Testament jest napisany tak, aby spełnić wszystkie Twoje indywidualne życzenia.
W Testamencie to Ty wyznaczasz osoby, które będą zarządzać Twoim spadkiem. Zarządca spadku może być krewny, przyjaciel, Twoj adwokat, bank lub instytucja powiernicza zajmująca się zarzadzaniem spadkami.
    Wybór Zarządcy spadku należy do Ciebie tylko w sytuacji, gdy sporządzisz testament. Na pewno znasz osoby godne zaufania, którym po śmierci chciałbyś powierzyć Twoje sprawy. Testamemt ułatwi Ci zrobienie tego.

Jak sporządzić testament na Twoje osobiste potrzeby?

   Jak zabrać się do sporządzenia testamentu? Czy można użyć gotowych form i przepisać je swoim pismem? Można tak zrobić, ale niekoniecznie uzyskamy oczekiwany efekt. I co ważniejsze, może się nam nie udać sporządzenie testamentu, który będzie odpowiadał Twojej osobistej sytuacji i Twoim potrzebom.

Sporządzenie dobrego testamentu wymaga wiedzy i pomocy specjalisty.

    Być może rozwiązałeś już możliwość kupienia książki, która podpowie Ci jak sporządzić testament. Jeżeli sporządzisz testament w taki sposób może się później okazać, że zapomniałeś o czymś najważniejszym i że nie zaplanowałeś wszystkiego, tak jak chciałeś.
    Przygotowanie rozporządzenia na przyszłość i sporządzenie testamentu wymaga wiedzy i pomocy specjalisty.  Na przyklad, czy wiedziałeś, że  majątek posiadany wspólnie z kimś innm nie może zostać podzielony w testamencie? Lub czy wiesz, że ubezpieczenie na życie może, lub nie, być rozdzielone w testamencie pomiędzy spadkobierców w zależności od tego, kto jest wyznaczony jako główny spadkobierca tego ubezpieczenia. To samo może dotyczyć indywidualnych kont i planów emerytalnych, czy innych form majątku. Czy wiedziałeś, że Twój małżonek/ka ma prawo dziedziczenia Twojego samochodu, lub innych przedmiotów, także dużej części Twojego majątku niezależenie od tego, czy testament coś o tym mówi, czy nie. Dobrze sporządzony testament zakłada to, że ma on być częścia ogólnego rozporządzenia jakie chcesz wydać.

Jeżeli będziesz planować w odpwoedni sposób i będziesz przeglądać sporządzony już testament, co jakiś czas, być może uda Ci się wyeliminować duże obciążenia podatkowe i pozwili Ci to zostawiać więcej majątku Twoim spadkobiercom.

    Zanim sporządzisz testament powinieneś być świadomy tego, jaki wpływ mają  na Ciebie podatki spadkowe. Podatki spadkowe zarówno federalne jak i te ze Stanu Nowy Jork często się zmieniają jako wynik różnorodnych reform podatkowych. Tak więc może sie zdarzyć tak, że nie będziesz zaznajomiony ze złożonymi  i ciagle zmieniającymi się ustawami. Możesz być także nieświadomy tego, że masz prawo wskazać spadkobiercę, który zapłaci podatki od spadku. Jeżeli będziesz planować w odpowiedni sposób i będziesz przeglądać Twoj sporządzony już testament co jakiś czas razem ze swoim adwokatem, być może uda Ci się zaplanować podział Twojego majątku w taki sposób, aby obniżyć lub wyeliminować obciążenia podatkowe i to pozwoli Ci pozostawić więcej majątku Twoim spadkobiercom.

Omów wcześniej kwestie honorarium z Twoim adwokatem.

    Aby przygotować najlepszy z możliwych testamentów zarówno dla Ciebie jak i dla Twoich spadkobierców zadzwoń do Twojego adwokata i przedyskutuj z nim Twój testament. Pamiętaj, że rada fachowca może okazacć się bardzo cenna.
    Koszt sporządzenia testamentu zależy od ilości czasu jaką Twoj adwokat musi poświecić na Twojej sprawie i także złożoności Twojego majątku. W przypadku małych spadków, kiedy testament zawiera  niewiele skomplikowanych założeń i niecodziennych problemów, honorarium adwokackie może być skromne. Masz prawo wsześniejszego omówienia kwestii opłaty z Twoim prawnikiem. Pamiętaj, że sporządzenie testamentu jest jedną z najmądrzejszych inwestycji Twojego życia.

Po więcej informacji na temat poruszany w tym artykule mozesz skontaktowac sie z Romuald Magda Law Office dzwoniąc pod numer 718-389-4112 lub klikając tutaj

   Prawo Lemon (New Car Lemon Law) zapewnia ochronę prawną osobom kupującym lub biorącym w leasing samochody, które okazują się cytrynami (lemons – od kwaśnego smaku cytryny; w ten  sposób są określane samochody, które w momencie zakupu lub leasingu mają ukryte wady). Jeżeli stan samochodu nie zgadza się z  przedstawionym w gwarancji producenta lub autoryzowany dealer nie jest w stanie naprawić uszkodzenia w ciągu kilkukrotnych napraw,  przed upływem dwóch lat od sprzedaży lub 18 000 mil, możesz mieć prawo do pełnego zwrotu kosztów lub wymiany wadliwego na podobny samochód. Kopia tego rozporządzenia znajduje się na końcu tego artykułu.

Ktore samochody podlegaja Prawu Cytryny (Lemon Law)?

   Prawo to dotyczy zarówno nowych jak i używanych samochodów, włączając w to pojazdy używane do prezentacji, które wypełniają wszystkie cztery poniższe  warunki:

Samochód, w momencie zakupu, posiadał gwarancję producenta; oraz
Samochód został kupiony, wzięty w leasing lub przekazany przed upływem dwóch lat lub 18 000 mil od daty dostawy; oraz
Samochód został kupiony, wzięty w leasing lub przekazany w stanie Nowy Jork lub jest obecnie zarejestrowany w stanie Nowy Jork; oraz
Samochód jest głównie używany do transportu prywatnego.

Oto niektóre przykłady samochodów podlegających Lemon Law:

nowy lub używany do prezentacji samochód, kupiony lub wzięty w leasing w New Jersey i zarejestrowany w Nowym Jorku;
nowy lub używany do prezentacji samochód, kupiony lub wzięty w leasing w Nowym Jorku i zarejestrowany w New Jersey;
nowy lub używany do prezentacji samochód otrzymany w prezencie od przyjaciela i zarejestrowany w stanie Nowy Jork
używany samochód, którego wiek nie przekracza dwóch lat lub ma przejechane mniej niż 18 000 mil.

Co znaczy wyrazenie „ UŻYWANY GŁóWNIE DO TRANSPORTU PRYWATNEGO”?

   Wyrażenie, mówiące że samochód jest używany głównie do transportu prywatnego oznacza, że najczęściej jest on wykorzystany do przewozów prywatnych, rodzinnych lub na potrzeby gospodarstwa domowego. Zaliczyć można do tego załatwianie spraw prywatnych lub przejazd do i z pracy. Samochód może być wykorzystany do użytku prywatnego i biznesowego, pod warunkiem że przeważa użytek prywatny (powyżej 50%).

Czy domy na kolach (motor homes) podlegaja temu prawu?

   Tak. Domy na kołach (Motor Homes) podlegają temu prawu. Wyjątkiem są tu defekty systemów, urządzeń i części, które mają charakter mieszkalny. Jednak są specjalne przepisy dotyczące tego typu pojazdów. Prawo stanowi, że do odpowiedzialności może być pociągnięty nie tylko producent ale także osoba montująca poszczególne komponenty, włączając w to podwozie, silnik i część mieszkalną.

Czy temu prawu podlegaja motory i pojazdy specjalne (np.skuter sniezny)?

Od 1 września 2004 motory podlegają temu prawu, natomiast pojazdy specjalne nie podlegają.

Czy samochody firmowe (wlasne lub w leasingu) podlegaja temu prawu?

   Tak. Pod warunkiem, że samochód jest głównie używany do przewozów  prywatnych, rodzinnych lub na potrzeby gospodarstwa domowego.

Co powinienes zrobic kiedy zorientujesz sie, ze masz problem z samochodem?

   Jakiekolwiek uszkodzenie lub „problem” uwzględnione w gwarancji producenta powinno być  natychmiast zgłoszone bezpośrednio do producenta lub do autoryzowanego dealera. Jako problem  rozumiane są  ogólne utrudnienia takie jak problem z zapalaniem silnika, nagłe powtarzające się gaśnięcie samochodu, które mogą być rezultatem defektu jednej lub więcej części. Jeśli zgłosisz problem do dealera, zgodnie z prawem dealer musi przekazać to w formie pisemnej producentowi w ciągu siedmiu dni. Zgodnie z prawem zgłoszenie do dealera jest równoznaczne ze zgłoszeniem do producenta.

Do czego zobowiazany jest producent?

   W odniesieniu do samochodów sprzedanych i zarejestrowanych w stanie Nowy Jork, jeżeli zgłosisz problem do producenta przed upływem dwóch lat lub przed przejechaniem 18 000 mil od daty otrzymania samochodu, prawo nakazuje producentowi naprawić każde uszkodzenie zawarte w gwarancji  bez pobierania za to jakiejkolwiek opłaty. Jeżeli zgłoszenie wpłynęło przed upływem dwóch lat lub przed przejechaniem 18 000 mil od daty otrzymania samochodu, a naprawa miała miejsce po upływie tego czasu, producent również nie ma prawa pobierać żadnej opłaty. Jeśli to zrobi należy skontaktować się z biurem prokuratora generalnego (Attorney’s General office).

Jakie sa Twoje prawa jezeli producent nie wywiaze sie ze swojego obowiazku?

   Jeżeli uszkodzenie  nie zostanie naprawione po kilku próbach, lub jeżeli producent lub dealer odmówią rozpoczęcia naprawy w ciągu 20 dni od otrzymania od Ciebie oświadczenia o „odmowie naprawy”, a problem w znaczny sposób zmniejsza wartość pojazdu, producent może zostać zobligowany do zwrócenia pełnej ceny zakupu lub leasingu  lub do zaoferowania podobnego pojazdu na wymianę.

Czy prawo okresla liczbe napraw?

   Tak. Zakłada się, że liczba napraw tego samego uszkodzenia, których podjęli się producent lub dealer przed upływem dwóch lat lub przed przejechaniem 18 000 mil od daty otrzymania samochodu, a problem nadal nie został usunięty po zakończeniu czwartej naprawy, wynosi cztery. Samochód podlega prawu Lemon również, gdy z powodu  naprawy jednego lub więcej uszkodzeń, nie był używany bez przerwy przez 30 dni kalendarzowych.

Właściciel samochodu lub producent mogą obalić to założenie wykazując, że mniej lub więcej niż cztery naprawy miały miejsce lub że trzydziestodniowy przestój z powodu napraw w danych okolicznościach jest uzasadniony.

Czy mozesz uzyskac zwrot  kosztow lub samochod zastepczy pomimo tego, ze defekt zostal zlikwidowany?

   Zgodnie z przepisami możesz nadal mieć prawo do zwrotu kosztów lub otrzymania samochodu zamiennego, pod warunkiem, że wszystkie przepisy są zachowane, a defekt nadal istnieje pod koniec czwartej naprawy lub po upłynięciu co najmniej 30 dni przestoju, nawet jeśli w późniejszym czasie uszkodzenie zostanie naprawione.
Np. przekładnia nadal nie działa prawidłowo po czwartej naprawie, ale defekt zostaje całkowicie usunięty podczas  piątej naprawy. Mimo wszystko masz prawo do zwrotu kosztów lub otrzymania samochodu zamiennego, ponieważ jest to zgodne z przepisami.

Co sklada sie na znaczne obnizenie wartosci?

   Każdy przypadek jest indywidualny. Generalnie, uszkodzenie musi być poważne. Np. defekt, który unieruchamia samochód jest jednoznacznie poważny.  Niektóre sądy przyjmują, że kumulacja drobniejszych uszkodzeń może składać się na znaczne obniżenie wartości.

Czy sa jakies wyjatki, kiedy producent nie ma obowiazku zwracac kosztow lub udostepniac pojazdu zamiennego?

   Producent nie ma obowiązku zwracać kosztów lub zapewniać pojazdu zamiennego gdy:
uszkodzenie nie obniża znacznie wartości samochodu
uszkodzenie zostało spowodowane złą eksploatacją, zaniedbaniem lub wprowadzaniem nieautoryzowanych zmian.

Czy powinienes kontynuowac splaty jezeli jestes w trakcie dochodzenia prawa „LEMON”?

   Tak, chyba, że Twój prawnik Ci to odradzi. W innym przypadku powinieneś uiszczać opłaty  aby nie narazić się na ryzyko odebrania Ci samochodu. W takiej sytuacji nie mógłbyś oddać pojazdu, aby został on zakwalifikowany do zwrotu kosztów lub uzyskania pojazdu zamiennego.

Co powinienes zrobic jezeli dealer odmowi wykonania naprawy?

   Jeżeli dealer odmówi wykonania naprawy w ciągu siedmiu dni od otrzymania Twojego zgłoszenia, powinieneś natychmiast zawiadomić o tym fakcie producenta w formie pisemnej, listem poleconym, z zachowaniem dowodu nadania przesyłki. Przykładowy druk zawiadomienia znajduje się na końcu tej broszury.

Co producent ma obowiazek zrobic, kiedy otrzyma Twoje zawiadomienie o odnowie wykonania naprawy przez dealera?

   Producent lub autoryzowany dealer ma obowiązek rozpocząć naprawę w ciągu 20 dni od otrzymania zawiadomienia.

Jak mozesz udowodnic, ze posiadasz wadliwy pojazd (LEMON)?

   Musisz być w stanie przedstawić dowody przeprowadzanych kolejnych napraw lub liczby dni, kiedy samochód był niesprawny. Dlatego konieczne jest przechowywanie wszystkich dokumentów dotyczących napraw: kopii Twoich zgłoszeń, rachunków za naprawy, korespondencji, kontaktów telefonicznych i mailowych. 
   Dealer jest zobowiązany przez regulacje Departamentu ds. Motoryzacji (DMV – Department of Motor Vehicles), do przekazywania na piśmie wszystkich informacji dotyczących przeprowadzonych napraw, włączając w to naprawy gwarancyjne, za które nie jest pobierana opłata. Jeżeli natrafisz na jakikolwiek problem z otrzymaniem takiego pisma, powinieneś skontaktować się z DMV w Albany pod numerem 518-474-8943.

Co powinny zawierac zwrocone koszty?

   Zwrócone koszty powinny zawierać cenę samochodu (cena właściwa plus opłaty operacyjne), opłaty rejestracyjne i jakiekolwiek inne dodatkowe opłaty stanowe. Nie zawiera ona żadnych legalnych odliczeń. Inne koszty, związane z niemożnością korzystania z pojazdu, składki ubezpieczeniowe etc., nie są uwzględniane.

Co to sa legalne odliczenia?

   Producent może odliczyć kwotę za każdą przejechaną milę poza pierwszymi 12 000 mil. Nie może zastosować żadnych odliczeń za pierwsze 12 000 mil. Prawo stanowe ustala sposób kalkulacji odliczeń: liczba mil ponad 12 000 razy cena zakupu lub leasingu, podzielona przez 100 000.
Np. jeżeli uszkodzony samochód przejechał 15 000 mil i kosztował $20 000, odliczenie wyniosłoby $600 (3 000 x $20 000 : 100 000). Dodatkowo odliczona może być także pewna suma za uszkodzenia nie związane z normalna eksploatacją.

W jaki sposob jest kalkulowany zwrot, jezeli samochod zostal kupiony za pieniadze pozyczone z banku?

   Zwrot od producenta jest taki sam niezależnie od tego kto finansował zakup. Jednak, gdy samochód został zakupiony przy pomocy kredytu bankowego, zwrot kosztów nie przechodzi w całości w Twoje ręce, ale jest podzielony między Ciebie a pożyczkodawcę. Generalnie, pożyczkodawca skalkuluje sumę jaką mu jesteś nadal winien i odejmie ją od sumy zwrotu. Reszta należy do Ciebie.

Jak kalkulowany jest zwrot, jezeli samochod zostal wziety w leasing?

   Jeśli samochód jest wzięty w leasing, zwrot od producenta jest podzielony pomiędzy Ciebie i firmę leasingową (która jest właścicielem samochodu i której Ty płacisz za leasing) zgodnie z wzorem ustalonym przez prawo. Zwrot, który powinieneś otrzymać jest sumą Twojej przedpłaty (włączając w to koszty manipulacyjne) plus suma miesięcznych spłat leasingowych, minus procenty podlegające zapłacie i jakiekolwiek inne opłaty za usługę.
   Np. wziąłeś nowy samochód w trzyletni leasing, wnosząc przedpłatę $1 500 i płacąc $300 miesięcznie i $100 w ramach procentów podlegających zapłacie. Po uiszczeniu opłat za 12 miesięcy, masz gwarantowany zwrot w ramach prawa Lemon. Zwrot wyniesie $3 900, skalkulowany w następujący sposób:

Depozyt - $1 500
+ opłaty miesięczne
(12 x 300) $3 600
$5 100
- procenty podlegające zapłacie (12 x 100) 1 200
całość zwrotu - $3 900

   Jeżeli  w opłatach miesięcznych zawarte są także inne opłaty, jak ubezpieczenie, płacone za Ciebie, to te sumy będą również odliczone ze zwrotu. Część zwrotu przynależna firmie leasingowej jest bilansem „ceny leasingowej”, ustalonej przez prawo.

Czy znalezienie usterki w samochodzie leasingowym jest rownoznaczne z rozwiazaniem umowy leasingowej?

   Tak. W momencie ustalenia, że samochód podlega prawu „Lemon” umowa leasingowa wygasa. W takim przypadku nie może być mowy o płaceniu kary za przedterminowe rozwiązanie umowy.

Jezeli zostanie Ci przyznany zwrot  to czy mozesz odzyskac podatek od zakupu?

   Tak. Stanowe i lokalne podatki od zakupu są zwracane bezpośrednio przez komisarza ds. podatków i finansów stanu Nowy Jork, który określi odpowiednią sumę refundacji zgodnie z prawem. Musisz wypełnić i złożyć formularz zwrotu podatku (Application for Refund of State and Local Sales Tax – Form AU – 11) do:

New York State Department of Taxation and Finance
Central Office Audit Bureau – Sales Tax
State Campus
Albany
N.Y. 12227

Formularz ten można uzyskać od producenta lub bezpośrednio  z biura komisarza ds. podatków i finansów.
Masz trzy lata od otrzymania zwrotu od producenta aby złożyć wniosek o refundację podatku.

Co to jest „PORóWNYWALNY SAMOCHóD ZAMIENNY”?

   Prawo „Lemon” uznaje, że nie jesteś uprawniony do otrzymania całkowicie nowego samochodu w przypadku, gdy wybierzesz opcję samochodu zamiennego zamiast zwrotu gotówki. Masz prawo do samochodu z tego samego roku produkcji i podobnego modelu, który ma  podobną liczbę mil na liczniku.

Jakie to sa specjalne przepisy dotyczace wlascicieli domow na kolach?

   Prawo przewiduje specjalne przepisy w przypadku domów na kołach. Producenci mają prawo do jednej dodatkowej szansy naprawienia pojazdu zanim możesz zacząć ubiegać się o zwrot kosztów lub pojazd zamienny przewidzianych przez prawo „Lemon”.
   Gdy pojazd był naprawiany trzykrotnie lub z powodu naprawy nie mógł być używany przez 21 dni, musisz zgłosić ten fakt do producenta lub autoryzowanego dealera w formie pisemnej, listem poleconym, zachowując dowód nadania przesyłki, zanim możesz zacząć brać pod uwagę dodatkowe próby naprawy i dodatkowe dni niekorzystania z pojazdu. Wtedy dopiero możesz rozpocząć postępowanie rozjemcze lub wejść na drogę sądową.

Czy te specjalne przepisy zawsze maja zastosowanie?

   Nie. Specjalne przepisy mają tylko zastosowanie wtedy, gdy producent lub autoryzowany dealer wcześniej powiadomili Cię o nich w formie pisemnej. Dowód otrzymania przez Ciebie kopii tych przepisów musi być potwierdzony Twoim podpisem.

Co sie stanie jezeli nie uda ci sie zastosowac do wymagan przepisow dotyczacych domow na kolach?

   Jeżeli nie uda Ci się zastosować do wymagań przepisów dotyczących domów na kołach, dodatkowe naprawy i dni niekorzystania z pojazdu nie są brane pod uwagę w momencie rozważania zwrotu kosztów lub otrzymania pojazdu zamiennego. Jednak w momencie gdy zastosujesz się do tych przepisów dodatkowe naprawy i dni niekorzystania z pojazdu zaczną być brane pod uwagę.

Jak mozna egzekwowac swoje prawa dotyczace prawa „LEMON”?

   Masz do wyboru: możesz wziąć udział a postępowaniu rozjemczym lub możesz wejść na drogę sadową i wytoczyć sprawę przeciwko producentowi. Jakakolwiek akcja dotycząca prawa „Lemon” musi zostać podjęta w ciągu czterech lat od daty otrzymania pojazdu.

Czy Twoje koszty prawne rowniez moga zostac zwrocone w przypadku gdy wygrasz sprawe?

   Tak. Prawo upoważnia sąd do przyznania Ci rozsądnej kwoty na pokrycie Twoich kosztów prawnych, jeżeli wygrasz sprawę.

Na czym polega postepowanie rozjemcze?

   Postępowanie rozjemcze jest o wiele mniej skomplikowane, czasochłonne i kosztowne niż sprawa sądowa. Przesłuchanie w postępowaniu rozjemczym ma charakter nieformalny i bezwzględne zasady postępowania dowodowego nie są stosowane. Rozjemcy, a nie sędziowie, słuchają racji każdej ze stron, rozpatrują dowody i podejmują decyzję.

Jakie programy postepowania rozjemczego sa dostepne w Nowym Jorku?

   Możesz wziąć udział w programie rozjemczym dotyczącym prawa „Lemon” w stanie Nowy Jork (New York State New Car Lemon Law Arbitration Program – „New York Program”), zapewnionym przez prawo „Lemon”. Program rozjemczy jest zarządzany przez Stowarzyszenie Rozwiązywania Sporów Stanu Nowy Jork (New York State Disoute Resolution Association – „NYSDRA”), zgodnie z zarządzeniem wydanym przez prokuratora generalnego. (Kopia tego zarządzenia znajduje się na końcu tej broszury). Decyzje podjęte w ramach New York program są zobowiązujące dla obu stron sporu.
   Możesz również wziąć udział w programie rozjemczym producenta pojazdu, jeśli taki istnieje. Decyzje podjęte w ramach programu producenta nie są zobowiązujące dla Ciebie. W związku z tym, jeżeli wziąłeś udział w programie rozjemczym producenta i nie jesteś usatysfakcjonowany masz prawo ubiegać się o postępowanie rozjemcze w ramach New York Program. Jednak, wszystkie decyzje podjęte podczas poprzednich przesłuchań rozjemczych mogą być brane pod uwagę w postępowaniach następnych.
   Prawo pozwala producentowi domagać się abyś, zanim skierujesz sprawę do sądu, najpierw wziął udział w jego programie rozjemczym, pod warunkiem że program jest  zgodny z regulacjami nowojorskiego prawa „Lemon”. Jednak Ty nie masz obowiązku zgodzić się na wzięcie udziału w rozjemczym programie producenta.

Jaka jest procedura uczestniczenia w New York program?

   Musisz najpierw wypełnić formularz „Prośba o Postępowanie Rozjemcze” („Request for Arbitration”), który jest dostępny na stronie internetowej prokuratora generalnego, www.oag.state.ny.us, lub w każdym lokalnym biurze prokuratora generalnego (lista adresów biur prokuratora generalnego znajduje się na końcu tej broszury). Wypełniony formularz musi być przekazany do zespołu zajmującego się prawem „Lemon” w biurze prokuratora generalnego:

Attorney General’s New Car Lemon Law Arbitration Unit
Office of the Attorney General
120 Broadway
New York
New York 10271

Jak dziala New York program?

   Biuro prokuratora generalnego rozpatrzy prośbę o postępowanie rozjemcze, aby zdecydować czy roszczenie podlega prawu „Lemon”. Jeżeli prośba zostanie zaakceptowana, zgłoszenie zostanie przesłane do administratora. Administrator zwróci się do Ciebie z prośbą o opłatę administracyjną i gdy ją otrzyma, wyznaczy rozjemcę i datę przesłuchania rozjemczego, które musi odbyć się w ciągu 35 dni.
   Jeżeli Twoja prośba zostanie odrzucona otrzymasz formularz z powrotem razem z uzasadnieniem odmowy.
   Kompletny przewodnik, krok po kroku, jak postępować w New York program znajduje się na końcu rozdziału „Pytania i odpowiedzi”.

Kim sa rozjemcy?

   Rozjemcy są ochotnikami przeszkolonymi przez urzędników prokuratora generalnego i administratora w dziedzinie prawa „Lemon” i procedur rozjemczych.

Czy konsument  ma prawo do przesluchania?

   Tak. Konsument ma absolutne prawo do przesłuchania, podczas którego reprezentant producenta i konsument przedstawiają swoje racje przed rozjemcą.
   Możesz również poprosić o to aby tylko dokumenty pisemne były przedstawione na przesłuchaniu. Jednak taką opcję musisz zaznaczyć na formularzu „Request for Arbitration”. Na takim przesłuchaniu obie strony muszą przedstawić swoje racje w formie pisemnej. Jeżeli producent sprzeciwi się takiej formie przesłuchania, może zostać wyznaczone przesłuchanie ustne.

Czy mozesz poprosic o odroczenie przesluchania?

   Tak. Każda ze stron może poprosić rozjemcę o odroczenie terminu przesłuchania. Jeżeli prośba będzie uzasadniona rozjemca może wyznaczyć inną datę przesłuchania.

Czy przesluchanie moze byc stenografowane lub nagrywane?

   Tak. Każda ze stron może zaaranżować stenografowanie lub nagrywanie przesłuchania na własny koszt, nawet gdy druga strona nie wyraża na to zgody. Jeżeli stenografowanie lub nagrywanie ma mieć miejsce, druga strona za pośrednictwem administratora  musi być wcześniej o tym powiadomiona.

Czy potrzebujesz prawnika podczas przesluchania rozjemczego?

   Nie. New York Program jest tak przygotowany, abyś sam mógł przedstawiać swoją sprawę, bez pomocy prawnika. Jednak obie strony mogą zatrudnić przedstawiciela prawnego (niektórzy producenci zawsze zatrudniają taka osobę) lub inna osobę towarzyszącą. Jednak prawo nie przewiduje zwrotu kosztów prawnych w sprawach rozjemczych.

Jak nalezy przygotowac sie do przesluchania?

   Powinieneś mieć kopię formularza „Request for Arbitration” jako formy przewodnika podczas przesłuchania. Formularz zawiera wiele informacji potrzebnych podczas przesłuchania. Dodatkowo powinieneś:
   Zebrać dokumenty. Przynieś na przesłuchanie wszystkie dokumenty dotyczące zakupu pojazdu i jego defektu, włączając w to kopię umowy zakupu (rachunku) lub leasingu, całą korespondencję, opisy napraw i gwarancję.
   Uporządkować dokumenty. Ułóż dokumenty w kolejności chronologicznej. Będzie to pomocne w przedstawianiu dowodów podczas przesłuchania.
Przygotuj plan w zarysie. To pomoże Ci pamiętać i zaprezentować potrzebne informacje.
   Przygotuj pytanie jakie chcesz zadać producentowi. W ten sposób upewnisz się, że żadna ważna informacja nie zostanie pominięta.
   Znajdź świadków. Obecność świadków, szczególnie mechaników samochodowych, lub ich zaprzysiężonych zeznań, może okazać się pomocna w uzupełnianiu dokumentacji.

Co zrobic jezeli nie posiadasz kompletnej dokumentacji?

   W momencie wpłacania opłaty administracyjnej przed przesłuchaniem, można wnieść pisemną prośbę do rozjemcy za pośrednictwem administratora, aby druga strona udostępniła potrzebne dokumenty i informacje. Każda ze stron może również poprosić rozjemcę o wezwanie świadków lub udostępnienie dokumentów na przesłuchanie.
   Np. możesz poprosić aby producent udostępnił Ci kopię zamówienia wyznaczonych napraw, a producent może poprosić, abyś przedstawił kopie odpowiednich dokumentów dotyczących podatku, dla sprawdzenia czy dokonywałeś odliczeń na poczet użytku służbowego.  Przykładowy list z prośbą o dokumenty znajduje się w tej broszurze. 

Czy rozjemca moze zazadac udostepnienia samochodu na przesluchanie?

   Tak. Rozjemca może zażądać udostępnienia samochodu na przesłuchanie, o ile jest to możliwe. Rozjemca ma prawo sprawdzić samochód lub odbyć nim jazdę  w obecności  obu stron.

Jak powinienes przedstawic swoja sprawe podczas przesluchania?

   Podczas przesłuchania powinieneś przedstawić swoją sprawę w sposób jasny, zorganizowany i zwięzły.

Powinieneś:

Określić szczególny charakter problemu.

Omówić rozmowy jakie przeprowadziłeś z dealerem  lub przedstawicielem producenta.

Opisz i, o ile to możliwe, udokumentuj każdą próbę naprawy.

Opisz i udokumentuj jakiekolwiek zdarzenia, które miały miejsce od czasu zgłoszenia sprawy do rozjemcy.

Udowodnij wszystkie zagadnienia, a w szczególności te, z którymi producent się nie zgadza.

Przedstaw świadków, którzy mogą być pomocni w sprawie.

Określ o jakie zadośćuczynienie występujesz.

Na koniec prezentacji, krótko podsumuj dyskutowane fakty.

Co sie stanie jezeli jedna ze stron nie stawi sie na przesluchaniu?

   O ile przesłuchanie nie zostało poprawnie przełożone na inny termin, w przypadku gdy Ty lub producent nie stawicie się na przesłuchanie, rozjemca i tak poprowadzi je i podejmie decyzję na podstawie przedstawionych dowodów  i dokumentów.

Kiedy mozna spodziewac sie decyzji?

   Decyzja powinna zostać wydana w ciągu 10 dni od przesłuchania. Czasami jednak rozjemca może zażądać przedstawienia dodatkowych dokumentów lub informacji, i w związku z tym wydanie decyzji może przeciągnąć się w czasie.

Czy mozliwe jest odzyskanie oplaty administracyjnej?

   Tak. Jeżeli wygrasz sprawę, decyzja rozjemcy przyznająca Tobie rację musi zawierać nakaz zwrotu opłaty administracyjnej. Także w przypadku gdy sprawa zostanie wyjaśniona przed uzyskaniem decyzji masz prawo ubiegać się o zwrot opłaty administracyjnej.

W jakim czasie producent musi zastosowac sie do decyzji rezjemcy?

   W ciągu 30 dni. W większości spraw przedstawiciel producenta kontaktuje się z konsumentem w ciągu tego czasu, aby zaaranżować zamianę pojazdów lub zwrot kosztów.
   Jeżeli producent nie zastosuje się do decyzji w wyznaczonym czasie uprawnia Cię to do otrzymania dodatkowo $25 za każdy dzień zwłoki do sumy $500. Jeśli producent nie zechce zapłacić tej kary możesz wnieść sprawę do sądu rozpatrującego  drobne roszczenia (Small Claim Court). Ta kara nie ma zastosowania gdy zwłoka wynika z faktu, że zamówiłeś samochód zamienny którego specyfikacja jest inna niż samochodu zwracanego.

Co sie dzieje jezeli producent nie zgadza sie na wyplacenie zasadzonego odszkodowania?

   Jeżeli producent nie zgadza się na wypłacenie zasądzonego odszkodowania, możesz skierować sprawę do sądu. Sprawa musi zostać wniesiona w ciągu roku od uzyskania decyzji. W takiej sytuacji powinieneś skonsultować się z prawnikiem. Jeżeli wygrasz sprawę sąd zamieni orzeczenie rozjemcy na wyrok sądowy i może przyznać zwrot kosztów prawnych w rozsądnej wysokości. 

W jaki sposob odbywa sie zamiana pojazdow?

   Powszechnie stosowana procedura polega na umówieniu spotkania (w spotkaniu uczestniczysz Ty, przedstawiciel producenta oraz, jeżeli samochód był w leasingu, przedstawiciel firmy leasingowej) w miejscu i o czasie dogodnym dla wszystkich  stron. Podczas spotkania podpisane są odpowiednie dokumenty oraz pojazdy zostają wymienione lub koszty zwrócone.
   Masz prawo wyboru czy zwracasz samochód do sprzedawcy czy do dealera zajmującego się naprawami. Żadne dodatkowe opłaty związane z transportem nie mogą mieć miejsca.

W jakiej sytuacji decyzja rozjemcy moze zostac zmieniona?

   Jest niewiele przypadków kiedy decyzja może być zmieniona. Ogólnie to wysokość przyznanych odszkodowań może być zmieniona z powodu błędnej kalkulacji lub błędu technicznego w odszkodowaniu. Np. może wpłynąć prośba o zmianę kalkulacji wtedy gdy odliczenia związane z przebiegiem samochodu są źle obliczone lub zwrot opłaty administracyjnej nie jest przyznany.

Kiedy musi zostac wniesiona prosba o zmiane?

   Każda ze stron może wnieść prośbę o zmianę decyzji w formie pisemnej za pośrednictwem administratora w ciągu 20 dni od otrzymania decyzji o odszkodowaniu. Druga strona dostanie sposobność zaprotestowania przeciwko zmianie. Rozjemca musi rozpatrzyć każdą taką prośbę w ciągu 30 dni od jej otrzymania. Jeżeli prośba o zmianę odszkodowania zostanie wniesiona po upływie 20 dni, wniosek będzie musiał być przedstawiony w sądzie.

Czy mozna wniesc sprzeciw w odniesieniu do decyzji rozjemcy?

   Każda ze stron może wnieść sprawę do sądu przeciwko decyzji rozjemcy w ciągu 90 dni od uzyskania decyzji. Jednak podstawy do takiego sprzeciwu są bardzo limitowane przez prawo. Generalnie, sąd utrzyma decyzję rozjemcy jeżeli jest ona poparta dowodami i wydana rozsądnie. Zwrot kosztów prawnych może być przyznany jeżeli wygrasz sprawę.

Jaka role bedzie gralo biuro prokuratora generalnego lub administrator jezeli odszkodowanie zostanie zaskarzone do sadu?

   W takim przypadku ani biuro prokuratora generalnego ani administrator nie mogą reprezentować Cię w sądzie. Jest to odpowiedzialność Twojego prawnika. Rola administratora kończy się z chwilą wysłania decyzji o odszkodowaniu do obu stron.

Czy mozesz wnosic o ponownie rozpatrzenie sprawy w New York program, jezeli przegrales pierwsza sprawe?

   To zależy. Decyzja podjęta w ramach New York Program obowiązuje obie strony. Jednak jeżeli ukażą się nowe fakty i informacje, możesz prosić o ponowne rozpatrzenie sprawy.

Czy prawo „LEMON” ogranicza inne dostepne drogi prawne ?
 
   Nie. Prawo „Lemon” jest dodatkiem do innych dostępnych dróg prawnych. Prawnik może wytłumaczyć Ci na czym one polegają.

Czy Twoje prawa zwiazane z przepisami „LEMON” moga byc uchylone?

Nie. Żaden zapis w umowie, który mówi o uchyleniu Twoich praw nie ma mocy prawnej.

W jaki sposob jestes zabezpieczony, gdy kupujesz samochod wczesniej zwrocony do producenta  zgodnie z prawem „LEMON”?

   Kiedy kupujesz samochód wcześniej uznany za „Lemon” i zwrócony do producenta, musisz dostać wyraźne oświadczenie w formie pisemnej mówiące:

„WAŻNE: ten pojazd został zwrócony do producenta  lub dealera ponieważ nie był w pełni sprawny i defekt nie został usunięty w ciągu czasu wymaganego prawem stanu Nowy Jork.”

   To oświadczenie musi być także wydrukowane na świadectwie własności samochodu wydanym przez Departament Motoryzacji Stanu Nowy Jork (New York State Department of Motor Vehicles).

Gdzie mozna uzyskac wiecej informacji na temat prawa „LEMON”?

   Możesz skontaktować się z którymkolwiek biurem prokuratora generalnego. Adresy zamieszczone są na końcu tej broszury. Możesz również skonsultować się z  prawnikiem.

PRZYKŁADOWY LIST DO PRODUCENTA

ZAWIADOMIENIE DLA DEALERA

ODMOWA PRZEPROWADZENIA NAPRAWY


CERTIFIED MAIL
RETURN RECEIPT REQUESTED


To Whom It May Concern:

I am writing this letter pursuant to the New York New Car Lemon Law, General Business Law, section 198-a (b)(2), to notify you that your dealer [insert name] has refused to make repairs to my car within seven days of receiving notice regarding a problem with my car.

My car has the problem(s) described below which has not been repaired. As a result of this problem, the value of the car to me has been substantially impaired.

Problem: _______________________________________________________________________

____________________________________________________________________________________

____________________________________________________________________________________

Unless repairs are commenced within 20 days from the date you receive this notice, under General Business Law, §198-a (b)(2), you will be required to accept return of the car and, at my option, either issue me a full refund of the purchase price or replace it with a comparable car.

I await your prompt reply.


Sincerely,

 


SAMPLE REQUEST FOR DOCUMENTS


Your Name
Address
City, State, Zip

NYS Dispute Resolution Association
[Fill in Specific Dispute Center's Address]

Attention: Arbitrator [Name]

Re: Lemon Law Arbitration #________
Request for Documents

Dear Arbitrator:

Pursuant to section 300.9 of the New York Lemon Law Arbitration Regulations, I am requesting that you direct the manufacturer to obtain and forward to the Case Administrator legible copies of the following documents and information no later than three days before the scheduled hearing date:

1. Each and every repair order for work performed on my car.

2. Any service bulletin issued that may relate to the problem of: [describe your problem, for example, stalling, lack of power on acceleration, etc.]

3. Any report or correspondence regarding my car's problems.

4. Any other documents or information that may relate directly to this arbitration.


Your prompt attention to this request is greatly appreciated.


Very truly yours,

           Można polemizować czy to powód do dumy, czy też może ujma na naszym, polskim honorze, ale fakt pozostaje faktem; temat alkoholu ściśle wiąże sie z naszym nadwiślańskim narodem. Utarło się więc, że najwięcej piją Rosjanie, Irlandczycy i właśnie Polacy i taki oto stereotyp ciągniemy za sobą przez kręte ścieżki historii. W rzczywistości nie tak często Polak pijany jak go malują, niemniej jednak pić, bez wątpienia, trzeba umieć.

Na pokrzepienie naszych słowiańskich serc niech wpłyną suche, nowojorskie statystyki, a w tych wcale nie jesteśmy wytknięci palcem. W tak wielkiej metropolii jak Nowy Jork mało komu chce się aż tak dogłębnie drążyć temat, by rozgraniczać spożycie wśród poszczególnych nacji. Przyjmuje się więc, że około 21% białych nowojorczyków nadużywa alkoholu, w porównaniu z 15% latynosów i 11% czarnych mieszkańców miasta. Statystycznie wyższe spożycie wśród białych rezydentów miasta, do których bez wątpienia zalicza się większośc emigrantów z Polski, może być spowodowane tym, że lepiej znoszą oni zgubne dla organizmu skutki picia alkoholu. Nasi latynoscy i czarni współrezydenci maja dwa razy większe szanse na podupadnięcie na zdrowiu i cierpienie na choroby spwodowane nadużyciem napojów wyskokowych, a nawet śmierć na tym samym podłożu. Miasto stara się jednak wyciągnąć pomocną dłoń do tych o słabej woli i organizuje wiele programów pomocy zbłądzonym, czy może raczej, wstawionym owieczkom. Każdy potrzebujący pomocy dla siebie, lub kogoś bliskiego, może zadzwonić pod numer 311 i spytać o Lifenet.

Wiemy już, że trzeba pić mądrze, ale nie za bardzo wiemy gdzie się pije. Otóż, najwięcej piją mieszkańcy Manhattanu, bo liczba tych niewstrzemięźliwych wynosi 22% wszystkich mieszkańców całej wyspy. Następnie, aczkolwiek znacznie mniej, pije się na Staten Island i w dzielnicy Queens. Brooklyn, na którym to przecież znajduje się nasz „rodzimy” Greenpoint, posiada tylko13% „znacząco pijących” mieszkańców, co zostawia Bronx na ostatnim miejscu w tych, jakby nie było,  niechlubnych statystykach.

Na zakończenie tych statystyk należałoby chyba podać, że w porównaniu z 20% mieszkających w Nowym Jorku amatorów mocnych trunków, kobiety praktycznie o połowę rzadziej sięgają po szklaneczkę, bo jest ich tylko 11%. Poza tym w nadmiernym używaniu alkoholu przodują nowojorskie rodziny o rocznych dochodach przekraczających 50 tysięcy dolarów, podczas gdy, co wydaje się być ekonomicznie zrozumiałe, najmniej problemów z piciem mają członkowie rodzin o dochodach poniżej 25 tysięcy.

Tak się jednak składa, że tak naprawdę mało kogo interesują statystyki i teoretyczne dane. Co więc przeciętny mieszkaniec Nowego Jorku powinien wiedzieć o piciu alkoholu?  Mianowicie, że na podstawie artykułu 65 nowojorskiej ustawy o napojach alkoholowych nie wolno alkoholu sprzedawać, dawać, lub pozwalać pić nikomu, kto wygląda na wiek poniżej dwudziestu jeden lat, kto jest w danym momencie nietrzeźwy, lub kto wygląda na nałogowego spożyciela ognistej wody.

Dodatkowo artykuł 10-125 reguluje spożywanie alkoholu w miejscach publicznych. Według definicji alkoholem nazywamy każdy, otwarty z zamiarem spożycia, napój posiadający więcej niż 0.5% alkoholu w swej zawartości. Ten sam artykuł definiuje miejsce publiczne jako praktycznie każde miejsce, do ktorego dostęp mają osoby trzecie tj: ulice, parki, pobocza, chodniki, parki rozrywki, parkingi, sklepy itd. Podążając za tą definicją stwierdzić należy, że picie alkoholu w samochodzie, na schodach własnego domu, lub dostępnym z ulicy ogrodzie również traktowane jest jako picie w miejscu publicznym. Wyjątkiem od tej reguły są uliczne przyjęcia i festyny, a także kawiarnie ze stolikami na zewnątrz którym koncesję na picie alkoholu może przydzielić miasto. Jeśli jednak nie znajdujemy się ani w zaciszu własnego domu, barze, ani żadnym miejscu z licencją na alkohol, to nie mamy prawa popijać, sączyć ani nawet trzymać otwartego alkoholu. I tu wlaśnie pożyteczna lekcja dla wszystkich, ktorzy chcieliby przechytrzyć prawo. Trzymanie otwartego alkoholu jest równoznaczne z jego piciem, lub zamiarem wypicia i przekonywanie, że trzymamy dla kolegi niczego nie jest w stanie zmienić.

Na zakończenie jednak optymistyczna wiadomośc dla wszysztkich beztroskich miłośników zabutelkowanych procentów. Spożywanie alkoholu w miejscu publicznym jest co prawda nieubłagalnie ściganym wykroczeniem, ale wykroczeniem cywilnym. W związku z tym, że piwkowanie w parku nie jest łamaniem prawa karnego, a jedynie cywilnego, maksymalną karą za taki występek jest mandat w wysokości do $100. Kwota wprawdzie w miarę przystępna, ale po co dopłacać...

Reklamowi oszuści są plagą każdego nowoczesnego społeczeństwa, w którym panuje swoboda usług i wolność gospodarcza. Potrafią osaczyć każdego człowieka i skutecznie wyłudzać pieniądze. Tak było w przypadku Wacława Hańczy, który wyemigrował do Nowego Jorku kilka lat temu.   

Oszukańcze sidła

Wacław Hańcza pewnego zimowego dnia otrzymał przesyłkę, która przeszyła go lodowatym dreszczem bardziej niż panującym za oknem mróz. W niewinnie wyglądającej kopercie znalazł pismo informujące, że Urząd Ubezpieczeń Społecznych potrzebuje natychmiastowej pomocy finansowej i celem uniknięcia utraty świadczeń, powinien szybko przesłać mu określoną kwotę pieniężną lub wykupić składkę członkowską. Z koperty wypadła też reklama firmy, ogłaszającej kompleksową pomoc przy załatwianiu wszelkich formalności, oraz „uaktualnione informacje“ w zakresie spraw związanych z Urzędem Ubezpieczeń Społecznych i samych świadczeń.- oczywiście za niewielką opłatą. Firma w swojej nazwie używała wzbudzającego zaufanie i dodającego powagi słowa „Medicare“. Pan Wacław należał do osób traktujących niezmiernie poważnie wszelkie kwestie związane z ubezpieczeniami, dlatego nie zlekceważył zawiadomienia, tylko już następnego dnia pofatygował się do jej siedziby widniejącej na reklamie.

Ofiara naiwności

Został przyjęty przez bardzo miłą kobietę, która przy gorącej kawie przedstawiła mu wszystkie szczegóły oferty firmy. Oprócz interesującego Wacława wykupu składki członkowskiej, obejmowały między innymi zmianę nazwiska na karcie z numerem Ubezpieczenia Społecznego w przypadku zawarcia małżeństwa, wydanie duplikatu karty z numerem SSI w przypadku jej zagubienia lub kradzieży, uzyskanie Social Security Statement (Zestawienia Wszystkich Zarobków) oraz otrzymanie numeru Ubezpieczenia Społecznego dla dziecka. Hańcza grzecznie podziękował za informację i skupił się na załatwianiu wykupienia składki członkowskiej. W dobrej wierze wypełnił wszystkie podsunięte mu formularze, na pierwszy rzut oka wyglądające autentycznie i nienagannie. Miła przedstawicielka firmy na koniec pobrała niemałą opłatę za usługę, zapewniając, że już nie musi się o nic martwić, bo zajmie się resztą formalności i dopilnuje pomyślnego zakończenia sprawy.

Oszustwo wychodzi na jaw

Kilka dni później dowiedział się, że zrobił ogromny błąd i został oszukany. Gdy wspomniał o swojej przygodzie znajomym, jeden z przyjaciół złapał się za głowę i aż krzyknął ze współczucia. Okazało się, że również dostał podobna ofertę, ale w przeciwieństwie do Wacława skontaktował się najpierw z biurem opieki społecznej. Tam wyjaśniono mu, iż tego typu firmy to naciągacze i oszuści, bo wszystkie usługi, które oferują należą do dostępnych bezpłatnie w biurach Ubezpieczeń Społecznych. Co więcej, amerykańskie prawo zabrania osobom prywatnym oraz instytucjom pozarządowym używania wprowadzających w błąd terminów i symboli. Reklamy oferujące podobne usługi nie mogą sugerować, że firmy reprezentują, współpracują lub są w jakikolwiek sposób powiązane z Urzędem Ubezpieczeń Społecznych czy Ośrodkami Opieki Zdrowotnej (Medicare i Medicaid)

Walka o własne prawa

Słysząc to Wacław zdenerwował się straszliwie. Nie był mściwym człowiekiem, ale postanowił, że nie puści płazem oszustom własnej krzywdy. Wynajął adwokata i wstąpił na drogę sądową. Na spotkaniu z prawnikiem dowiedział się, że jego przypadek nie jest odosobniony – w USA wielu konsumentów padało ofiarą nieuczciwych osób bądź firm, oferujących pomoc w załatwianiu spraw związanych z Urzędem Ubezpieczeń Społecznych, które używając nazw „Social Security“ lub „Medicare“ zachęcały naiwnych klientów do korzystania ze swoich usług za nienależną opłatą. Dodatkowo pan Hańcza postanowił powiadomić Biura Stanowego Prokuratora Generalnego i miejscowy oddział Biura d/s Poprawy Usług Konsumenta (Better Business Bureau).

Sankcje dla oszustów

Za radą prawnika, przed rozprawą dla pewności zwrócił się jeszcze do Biura Inspektora Generalnego Urzędu Ubezpieczeń Społecznych, które zajmuje się analizowaniem treści potencjalnie mylącej konsumenta reklamy. Zgodnie z oczekiwaniem pana Wacława, wydało korzystny dla niego werdykt i zakwestionowało zwodniczą reklamę. Decyzja ta spowodowała, że przedstawiciele oszukańczej firmy zasygnalizowali chęć zawarcia ugody z Polakiem, ale nasz rodak unosząc się honorem postanowił odrzucić wszelkie negocjacje. W efekcie Biuro Inspektora Generalnego nałożyło na firmę karę w wysokości 5.000 USD za każdą wysłaną reklamę. W sądzie Pan Wacław również wygrał sprawę – sędzia nakazał zwrócić mu poniesione wydatki i dodatkowo wypłacić spore odszkodowanie.

Dziś Wacław Hańcza nie wierzy już żadnej reklamie i firmom współpracującym z Urzędem Ubezpieczeń Społecznych. Trudno mu się dziwić.

Co robić

w przypadku aresztowania?

W  tak wielkiej metropolii jak Nowy Jork ciężko jest żyć i przynajmniej raz na jakiś czas nie popełnić lub nie dostrzec czegoś niezgodnego z prawem. Warto jest więc posiadać przynajmniej podstawowe pojęcie na temat aresztowań, aby wiedzieć jak się zachować, gdy w taki czy inny sposób, z jednej lub z drugiej strony przyjdzie nam spojrzeć na prawo.

       Według definicji „aresztowanie” zachodzi wtedy, gdy policjant lub współobywatel zatrzymuje nas z użyciem siły lub bez niej, w celu pociągnięcia nas do odpowiedzialności za czyn niezgodny z prawem. Osoba aresztowana może być zatrzymana natychmiastowo lub może jej zostać wręczony nakaz stawienia się w sądzie.

       Warto jednak pamiętać, że istnieje zasadnicza różnica pomiędzy aresztowaniem przez obywatela, a tym przez policjanta. Obywatel może nas aresztować tylko wtedy, gdy ma dowody lub podstawy do wierzenia, że popełniliśmy zbrodnię w jego obecności. Wówczas ma prawo nas zatrzymać, ale tylko w celu jak najszybszego przekazania zatrzymanej osoby policji. Istotne jest także to, że zatrzymany, jeśli wie, iż jest niewinny może opierać się używając w sposób racjonalny siły.

       Policja może z kolei aresztować na dwa sposoby: z nakazem lub bez nakazu. W przypadku, gdy policjanci mają nakaz aresztowania, wówczas zatrzymana osoba nie jest w stanie zrobić praktycznie nic. Jedyne, co nam przysługuje w takim przypadku, to poproszenie o szansę na zapoznanie się z nakazem i dokładne przeczytanie. Aresztowanie bez nakazu może być przeprowadzone tylko wówczas, gdy policjant złapał nas na gorącym uczynku, gdy ma podstawy by wierzyć, że popełniliśmy przestępstwo, lub gdy ma podstawy by wierzyć, iż współobywatel, który nas aresztował zrobił to w sposób uzasadniony i zgodny z prawem.

       Warto też wiedzieć, jakie prawa przysługują nam w momencie aresztowania. Otóż przede wszystkim nie mamy prawa się opierać, a jeśli będziemy to robić policja może użyć wobec nas siły. Policja może wypytywać nas o dane osobowe, adres zamieszkania oraz żądać wyjaśnień naszego zachowania. Imię, nazwisko i adres zamieszkania to jedyne informacje, jakie musimy podąć. Na inne pytania nie musimy odpowiadać. Prawo do milczenia gwarantuje nam prawo federalne i prawo stanu Nowy Jork. Nie możemy się jednak wzbraniać przed przeszukaniem.

       Innym istotnym faktem jest to, że nie jest obojętne, w jaki sposób policja lub osoba aresztująca formułuje swoje pytania do zatrzymanego. Bowiem niezgodne z prawem jest takie zadawanie pytań, na które odpowiedzi wyjawią pośrednio rasę, pochodzenie, status cywilny, status rodzicielski, ułomność, wiek lub istnienie kartoteki, tam gdzie nie jest to konieczne. Dla przykładu bezprawnym jest pytanie: Ile masz lat? Poprawny sposób jego zadania to: Czy masz ponad osiemnaście lat? Jak można zauważyć, w tym drugim przypadku zatrzymana osoba nie jest zmuszona do dokładnego wyjawienia swojego wieku.

       W przypadku aresztowania kierowcy, pamiętajmy, iż istnieje różnica pomiędzy aresztowaniem za jazdę pod wpływem alkoholu, a aresztowaniem za wykroczenie drogowe. W pierwszym przypadku powód aresztowania jest oczywisty, w drugim jednak prokurator musi udowodnić, że kierowca był nietrzeźwy.

       Należy też pamiętać, że każdy posiadacz nowojorskiego prawa jazdy składając swój podpis na dokumencie, automatycznie zgodził się na test na zawartość alkoholu we krwi. Prawo jednak zawsze ma wiele kruczków
i zatrzymany kierowca ma jednocześnie prawo do skonsultowania się z prawnikiem czy powinien zgodzić się czy też odmówić badania na zawartość alkoholu we krwi. Takimi sprawami zajmują się wyspecjalizowani prawnicy (NY DWI attorney). Dobrą radą dla wszystkich odważnych, którzy wsiadają za kierownicę po alkoholu jest to, aby zawczasu znaleźli sobie odpowiedniego prawnika i zawsze mieli przy sobie na wszelki wypadek jego numer telefonu.

       Dość kontrowersyjnym nowojorskim prawem jest to, że wraz z aresztowaniem kierowcy policja konfiskuje samochód. Nie dość wiec, że aresztowany stanie przed sądem i zapłaci wysoką grzywnę, to jeszcze straci samochód wart wiele tysięcy dolarów. Problem zaczyna się wtedy, gdy kierowca prowadzi nie swój samochód. W takim przypadku duże jest prawdopodobieństwo, że samochód zostanie zwrócony właścicielowi. Jedyne, co jest wymagane to informacja, że osoba posiadająca samochód, którym jechał aresztowany kierowca, nic nie wiedziała o jego zamiarach i nie aprobowała takiego zachowania.

       Pamiętaj także, że jeśli policjant zapyta cię o pozwolenie na przeszukanie twego samochodu, nie musisz i nie powinieneś się na to zgadzać. Jedynym z powodów, dla którego zapytał o pozwolenie jest niewystarczająca ilość dowodów lub przesłanek do przeszukania. Jeśli lekkomyślnie zgodzisz się na przeszukanie, każdy przedmiot znaleziony może być użyty jako dowód przeciwko tobie. Jeśli wyraźnie powiesz: „Nie zgadzam się na przeszukanie” i policjant nie ma innych dowodów na uzasadnienie przeszukania, każdy przedmiot znaleziony w samochodzie np.: napoczęta butelka alkoholu, nie będzie uznany przez sędziego jako dowód obciążający.

       Nie musisz wcale być niegrzeczny w stosunku do policjanta, aby odmówić przeszukania. Wystarczy powiedzieć: „Officer, I know you want to do your job, but I do not consent to any searches of my private property”.

       Musisz jednak pamiętać o tym, że policjant, który widział, że próbowałeś coś schować pod siedzenie lub wyrzucić przez okno przed zatrzymaniem może legalnie przeszukać twój samochód. Dlatego przed zatrzymaniem unikaj gwałtownych ruchów, które mogłyby sugerować, że coś chcesz ukryć.

       Nie musisz odpowiadać na pytania policjanta po zatrzymaniu typu: „Skąd lub, dokąd pan jedzie?” Musisz za to pokazać prawo jazdy, dowód rejestracyjny oraz dokument ubezpieczenia samochodu.

       Powyższy artykuł przedstawia prawo takie, jakie powinno być w teorii. Aresztowanie jest stresujące zarówno dla Ciebie, jak i policjanta. Pamiętaj, że nie opłaca zachowywać się niegrzecznie lub agresywnie wobec policji. Z drugiej strony nie należy rezygnować ze swoich praw obywatelskich.

       Aresztowanie nigdy nie jest czymś miłym, ani nawet fascynującym jak w telewizyjnych serialach i programach. Jeśli już jednak przyjdzie nam przyglądać się prawu z bliska, to warto abyśmy znali choć jego podstawy.

Jak się zachować podczas zatrzymania przez policję za wykroczenie drogowe?

Wielu ludzi, wsiadając za kierownicę samochodu, dostaje przypływu pewności siebie. Nie ma tu znaczenia czy to kobieta, czy mężczyzna, bo kierowcy obydwu płci przechodzą często tą minimalną metamorfozę i wydaje im się, że mogą stawić czoła każdemu problemowi na drodze. Najczęściej jednak, jak mydlana bańka, stan taki pęka w chwili, gdy
w naszym tylnym lusterku pojawia się radiowóz z włączonym „kogutem”, a audycja w radiu zagłuszona jest jednoznacznym dźwiękiem syreny. W takim momencie każdy z nas ma najróżniejsze myśli, więc co robić...?

Przede wszystkim należy pamiętać, by schować wszystkie przedmioty, które nie mają być dostrzeżone przez policjanta. Dla przykładu może to być otwarta butelka piwa lub wina, woreczek z narkotykami, magazyn z kontrowersyjnymi zdjęciami i treścią, czy lekarstwa. Jednymi słowy, bez znaczenia czy mamy coś na sumieniu czy jesteśmy czyści jak łza, pamiętajmy by schować wszystko to, co potencjalnie może być użyte przeciw nam. Poli-cjant nie ma prawa przeszukiwać samochodu bez nakazu lub uzasadnionych podejrzeń. Dlatego właśnie najlepiej nie mieć na widoku żadnych przedmiotów wzbudzających podej-rzenia, bo każdy nasz ruch, zwłaszcza ten w celu czegoś schowania, będzie prawdopodobnie uznany za podejrzany i niniejszym postawi nas w bardzo niedogodnej pozycji.

Zakładając jednak, że nie wieziemy nic, co może wpędzić nas w niepotrzebne kłopoty, bądź mamy to schowane, należy jak najszybciej zjechać skrajnie do prawej strony jezdni. Następnie powinniśmy wyłączyć światła i silnik, otworzyć okno od strony kierowcy
i czekać z obydwiema rękoma na kierownicy. Nie ma co ukrywać, że praca w drogówce nie należy do bezpiecznej, dlatego policjanci chcą widzieć nasze obie dłonie. Nie panikuj-my i pamiętajmy, że policjant sam zarząda prawa jazdy i dowodu rejestracyjnego. Jeśli zaczniemy wyjmować dokumenty zanim funkcjonariusz podejdzie do naszego samochodu, może to zostać przez niego źle odebrane. Każdy nasz ruch teoretycznie może być źle odczytany i spowodować, że znajdziemy się na muszce policyjnego pistoletu.

Podczas konfrontacji z funkcjonariuszem najlepiej nie mówić zbyt wiele, bo wszystko, co powiemy może potem zostać użyte przeciw-ko nam. Policjanci przechodzą szkolenia, na których uczą się używać swojego autorytetu, więc nie dajmy się zapędzić w róg podczas konwersacji z przedstawicielem prawa. Podstawową wskazówka jest zwrócenie uwagi, czy policjant trzyma w ręku mandat. Kadeci w akademiach policyjnych uczeni są by już w radiowozie podjąć decyzję o tym, czy wypiszą mandat, czy tylko udzielą słownego upomnienia. Jeśli więc funkcjona-riusz trzyma druk i sprawia wrażenie, że wciąż się waha, pamiętajmy, że to praktycznie tylko psychologiczna gra, bo mandat i tak zostanie wypisany.

Nawet, jeśli wiemy, że złamaliśmy przepisy drogowe, nigdy nie przepraszajmy policjanta, bo to jest jednoznaczne z przyznaniem się do winy. Nie dajmy się złapać w słowne sidła, gdy funkcjonariusz zapyta się czy wiemy, za co jesteśmy zatrzymani. Jeśli powiemy, za co, jest to również przyznanie się do winy. Starajmy się zawsze odpowiadać ogólnikowo, aczkolwiek grzecznie i spokojnie.

Pamiętajmy, że policjant nie ma prawa przeszukiwać naszego samochodu bez sądowego nakazu lub uzasadnionych podejrzeń (probable cause). Jeśli jednak zostaniesz aresztowany w trakcie zatrzymania, policjant może przeszukać twój samochód bez twojej zgody. Odmówienie przeszukania gwarantuje nam Konstytucja USA. Policjanci jednak często korzystają z faktu, że większość ludzi o tym nie wie i po prostu grzecznie pytają o pozwolenie. Gdy zgodzimy się na przeszukanie samochodu, zrzekamy się naszego prawa, a wszystko, co zostanie znalezione w samochodzie, w taki czy inny sposób może być potem użyte przeciw-ko nam. W sytuacji, gdy przewoziliśmy coś mniej lub bardziej nielegalnego, a policjant przeszukał nasz samochód bez naszej zgody, prawnik broniący nas w sądzie może żądać by materiał dowodowy został skreślony z listy, gdyż został zdobyty bezprawnie. Nie bójmy się odmówić policji, to akurat wcale nie jest przyznaniem się do czegokolwiek.

Oprócz prawa do nie odpowiadania na pytania policjanta, które gwarantuje nam Konstytucja USA, mamy też prawo do zakończenia konfrontacji z policją. Jeśli jesteśmy wylegitymowani, funkcjonariusz nie dopatrzył się niczego w papierach samochodu i otrzymaliśmy mandat, upomnienie lub nawet była to rutynowa kontrola drogowa, podczas której nie dostaliśmy żadnej kary, mamy prawo do opuszczenia miejsca zatrzymania. Tylko aresztowanie zabrania nam odjechania. W przeciwnym razie możemy, a gdy przedstawiciel prawa nalega na zadawanie dalszych pytań wręcz powinniśmy zapytać czy jesteśmy aresztowani lub zatrzymani do wyjaśnienia. Jeśli tak nie jest, mamy wszelkie prawo odjechać. W niefortunnym przypadku, gdy drogowa konfrontacja zakończy się zatrzymaniem, bądź aresztowaniem i policjant nam to powie, to pamiętajmy, że mamy prawo nic nie mówić bez adwokata.

Tak jak miejsce za kierownicą dodaje animuszu, tak również i policyjny mundur zmienia ludzi, którzy go noszą. Bardzo często są oni aż nadto świadomi swego autorytetu i faktu, że sama ich obecność onieśmiela ludzi. Pamiętajmy więc zawsze, że znajomość podstawowych praw podczas spotkania z drogówką może nam oszczędzić niepo-trzebnych nerwów. Sprawi też, że widząc, iż nie pozwolimy sobie na nadużycie władzy, funkcjonariusz będzie nas traktował zupełnie inaczej.

Pani Anna mieszkająca w Nowym Jorku zwróciła się do nas z prośbą o radę w sprawie swojego problemu – została niesłusznie pomówiona w pracy, co spowodowało bardzo nieprzyjemne konsekwencje. Teraz chciałaby dochodzić własnej krzywdy i domagać się odszkodowania od osób, które dopuściły się tego czynu. Oto zapis fragmentów naszej rozmowy.


Zostałam niesłusznie pomówiona przez koleżankę w pracy, w wyniku czego utraciłam posadę. Czy mogę domagać się od tej kobiety odszkodowania?
- Naturalnie. Prawodawstwo USA daje tu szerokie możliwości. Tzw. prawo „tort” (tort law) zajmuje się egzekwowaniem odszkodowania za powstałą szkodę. Każdy może dochodzić swoich racji - stronami w procesach „tort” mogą być zarówno osoby prawne jak i fizyczne.

Czy w ramach odszkodowania, mogę domagać się konkretnej sumy pieniędzy?
- Oczywiście. Sednem jest tutaj określanie przez sąd wysokości rekompensaty finansowej, którą będzie zobowiązany uiścić winowajca dla zadośćuczynienia krzywdom wyrządzonym poszkodowanemu. Istnieją dwa rodzaje „szkód”: wyrządzone umyślnie, lub przez nieumyślne zaniedbanie. O tym, która w danym wypadku zachodzi, decyduje sąd.

W którym przypadku łatwiej wygrać sprawę?
- Zwykle zdecydowanie łatwiej dochodzić odszkodowań za szkody popełnione przez kogoś z premedytacją, bo wykazanie zaniedbania najczęściej wymaga przeprowadzenia logicznego dowodu na sali sądowej. Oczywiście wszystko zależy jednak od prawnika, jego umiejętności i zdolności przekonywania sądu.

Kiedy konkretnie możemy mówić o świadomie wyrządzonej szkodzie?
- Gdy miało miejsce zdarzenie, w którym osoba fizyczna lub prawna celowo działała na szkodę innej osoby fizycznej lub prawnej. Taka sytuacja nazywa się w żargonie prawniczym „intentional tort”. Orzekając o świadomie wyrządzonej szkodzie sąd przyznaje rekompensatę jeżeli uzna, że akt szkodzenia rzeczywiście został dokonany umyślnie, miał miejsce i poszkodowany doznał uszkodzeń ciała bądź uszczerbków na zdrowiu, tudzież strat materialnych. Dla udowodnienia faktu zaistnienia szkody trzeba na przykład przedłożyć rachunki za pobyt w szpitalu lub za remont uszkodzonego mienia.

W Pani przypadku ważniejsze jest jednak, że finansowe zadośćuczynienie należy się również za celowe rozpowszechnianie nieprawdziwych informacji w środowisku poszkodowanej osoby. Jeśli dowiedzie Pani przed sądem, że fałszywe posądzenia i utrata dobrego imienia miała lub mogła mieć dla Pani konkretny wymiar finansowy – na przykład, że straciła Pani z tego powodu pracę, sąd powinien orzec odpowiednie odszkodowanie.

Znakomicie…Czyli jeśli zdecyduję się wnieść sprawę, do którego sądu powinnam się zwrócić?
- Rozpatrywaniem spraw o odszkodowanie na podstawie „prawa tort” zajmują się sądy stanowe, aczkolwiek zdarza się, że w szczególnych wypadkach sprawy te mogą trafić pod wyroki sądów federalnych. W pani przypadku najwłaściwszym miejscem będzie sąd stanowy.

Czy to „prawo tort” jest prawem kryminalnym?
- To bardzo istotne pytanie. Nie, nie jest. W USA istnieje rozróżnienie między prawem kryminalnym a prawem „tort” – czyli jeden, ten sam uczynek może być rozpatrywany niejako dwa razy. Zarówno jako przestępstwo kryminalne, gdzie prokurator będzie oskarżał przestępcę w imieniu społeczeństwa i właśnie na podstawie „prawa tort”, jako dochodzenie praw do zadośćuczynienia i odszkodowania przez konkretne, poszkodowane osoby.

Jak mam to rozumieć?
- Posłużę się przykładem. Wyobraźmy sobie, że jakiś bandyta napadł na sklep i podczas ucieczki postrzelił niewinną, postronną osobę. Po złapaniu przez policję stanie przed sądem i będzie sądzony za przestępstwo kryminalne. Gdy bandyta przegra proces, trafi do więzienia, ale sąd nie będzie zajmował się sprawą odszkodowania dla postrzelonej osoby. Toteż, po zakończeniu procesu kryminalnego, ofiara napaści może wytoczyć mu kolejny proces, na podstawie prawa „tort”, w którym będzie domagała się zadośćuczynienia i wypłaty należnego odszkodowania. I dopiero podczas tego postępowania sąd oszacuje jego wartość.



Autor: Marcin Krakowski

Pani Barbara mieszkająca w Maspeth zwróciła się do nas z prośbą o pomoc i radę w sprawie formalności związanych ze zmianą nazwiska po wyjściu za mąż. Chciała wiedzieć między innymi, co należy wówczas zrobić, czy trzeba powiadomić urząd Social Security, jak będzie wyglądała sytuacja związana z „zieloną kartą”? Wreszcie, jak postępować rozwiązać ten problem w banku, co się stanie z jej dotychczasową kartą kredytową?

Parę dni temu zmieniłam stan cywilny, wychodząc za mąż. Czy powinnam powiadomić o tym fakcie dział personalny swojego zakładu pracy i urząd Social Security?
- Owszem. Zakład pracy potrzebuje tej informacji, lecz nie ma obowiązku poinformować o zmianie nazwiska urzędu Social Security. Dlatego trzeba to zrobić osobiście. Procedura wygląda tu następująco - w tym celu warto wybrać się do najbliższego biura Social Security i poprosić o Application for a Social Security Card. Po otrzymaniu formularza, wpisuje Pani do niego swoje zmienione dane personalne, a następnie przedkłada wraz ze swoim świadectwem ślubu. Potem trzeba odczekać kilka tygodni na otrzymanie pocztą nowej karty Social Security z identycznym jak poprzednio numerem, ale już zmienionym nazwiskiem.

- Można załatwić to telefonicznie?
- Jest taka możliwość. Jeśli preferuje Pani tą drogę, należy zadzwonić pod numer 1-800/772-1213. To numer urzędu Social Security, gdzie bez problemu może Pani ustalić wszystkie szczegóły zmiany danych i może dowiedzieć się wszystkiego o obowiązującej procedurze.

A jak wygląda sprawa zmiany danych w bankach i w firmie wydającej kartę kredytową?
- Dla wprowadzenia zmian personalnych, należy udać się do banku z oryginałem świadectwa ślubu. Banki nie uwierzą Pani na słowo, muszą mieć „podkładkę” dla wprowadzenia korekt w Pani danych .Również w firmie, która wydała Pani kartę kredytową, będzie potrzebna kopia świadectwa ślubu oraz krótki list informujący o Pani wniosku. Ani jedna, ani druga instytucja nie powinna stwarzać problemów, bo zmiany nazwisk przez wychodzące za mąż kobiety są powszechną praktyką.

Pozostaje jeszcze sprawa mojego polskiego paszportu…
- Tu niestety zdarzają się czasem pewne problemy. Polska nie uznaje bowiem rozwodów w USA i dlatego jeżeli Pani tutaj w Stanach rozwiodła się i zawarła drugie małżeństwo, nie otrzyma Pani polskiego paszportu na nowe nazwisko.

Rzeczywiście, tak było. James jest moim drugim mężem. Co więc w tej sytuacji powinnam zrobić?
- Najlepiej zostawić posiadaną „zieloną kartę” na stare nazwisko, a następnie poczekać do momentu uzyskania obywatelstwa. Gdyby to było Pani pierwsze małżeństwo, żadnego  problemu ze zmianą polskiego paszportu nie byłoby, ale w tej sytuacji niestety trzeba trochę pokombinować.



Autor: Marcin Krakowski

Pani Eugenia z New Jersey zwróciła się do nas z kilkoma pytaniami dotyczącymi bonów żywnościowych. Jako osoba uboga i samotnie wychowująca dzieci, chciała wiedzieć, kiedy może z takich bonów skorzystać, jakie warunki musi spełnić i czy jej status emigracyjny pozwala na składanie wniosków w tej sprawie. Oto fragmenty naszej rozmowy:


Jestem w niezwykle trudnej sytuacji finansowej. Dlatego rozważam ubieganie się o specjalne bony żywnościowe dla rodziny. Sprawdziłam już, że spełniam warunki finansowe otrzymania takiej pomocy. Ale czy są jeszcze jakieś dotyczące statusu emigracyjnego?
- Owszem, istnieją tu pewne regulacje prawne. Mówią one, że ma Pani możliwość zakwalifikowania się do uzyskania bonów żywnościowych po pięciu latach od momentu wjazdu do Stanów Zjednoczonych.

Zawsze trzeba czekać 5 lat od momentu przyjazdu do USA?
- Nie. Prawo do pobierania bonów mogłaby Pani uzyskać również w wypadku nie ukończenia 18 lat życia, oraz w razie korzystania ze środków z tytułu niezdolności do pracy. Spełnia Pani któryś z tych warunków?

Niestety nie. Ale może mogłabym ubiegać się o bony żywnościowe dla swojego dziecka, które jest obywatelem USA?
- Oczywiście, jest taka możliwość i to nawet w sytuacji, w której Pani sama nie kwalifikowałaby się do otrzymania bonów. Dla pomyślnego załatwienia tej sprawy będzie potrzebowała Pani tylko przedłożyć dowód swoich dochodów, oraz przedstawić ich źródło. Następnie określimy, ile otrzyma pani bonów na dziecko.

Świetnie. A czy otrzymywanie bonów żywnościowych wpływa jakoś na szanse zostania obywatelem USA? Staram się bowiem o to.
- Nie, absolutnie nie musi się Pani obawiać. Bony żywnościowe w żaden sposób nie wpływają na proces starania się o obywatelstwo USA, ani decyzje organów przyznających je.

Może mogłabym skorzystać również z zapomogi SSI?
- Do trzymania tej formy pomocy mogą kwalifikować się ludzie starsi i niepełnosprawni, którzy nie otrzymują emerytury albo renty Social Security. Dodatkowo te osoby muszą spełniać przynajmniej jeden z następujących warunków:    
a) ukończenie 18 lat i znajdowanie się w stanie zdrowia uniemożliwiającym pracę przez przynajmniej rok lub bliskim śmierci.
b) ukończenie 65 lat
c) utrata wzroku w obojętne jakim wieku
d) niepełnosprawność przed ukończeniem 18 lat na tyle poważna, że wymagająca stałej i ciągłej opieki osoby dorosłej, która z tego powodu nie może podjąć pracy przez minimum rok. Oprócz tego osoba starająca się o zasiłek SSI musi spełnić konkretne kryteria dotyczące dochodu i stanu posiadania.

Jakie warunki muszę spełnić imigranci, by zakwalifikować się do zasiłku SSI?
- Niestety, dostęp cudzoziemców do pomocy SSI nie jest nieograniczony. Zasiłek ten mogą otrzymać tylko:
a) obywatele USA
b) stali rezydenci, którzy przepracowali minimum 40 kwartałów (10 lat). Tu w niektórych przypadkach mogą być wliczane także kwartały wypracowane przez współmałżonka lub rodziców.
c) osoby nie będące obywatelami USA pobierające SSI przed 22 sierpnia 1996
Przez siedem lat zasiłek SSI mogą też pobierać osoby nie posiadające obywatelstwa USA, jeśli są wpuszczeni do Stanów Zjednoczonych jako uciekinierzy, przebywają tam na mocy azylu, lub w razie gdy oczekują na deportację.


Autor: Marcin Krakowski

Kilkanaście dni temu Pan Wiesław z Greenpoint’u zwrócił się do nas z prośbą o pomoc i radę w sprawie możliwości przekazania swojego konta IRA rodzinie w Polsce. Zgromadził na nim spore środki finansowe i chciał je odpowiednio zabezpieczyć podczas tego typu przedsięwzięcia. Dlatego pragnął wiedzieć, w jaki sposób może przetransferować pieniądze z IRA do ojczyzny, czy banki będą potrącać jakąś prowizję od tej operacji, czy warto upoważnić przyjaciół w USA do podjęcia zgromadzonej sumy w razie jego śmierci, aby potem mogli przekazać wszystko rodzinie?


Chciałbym przekazać swojej rodzinie w Polsce zyski ze swojego konta IRA – czy mogę to zrobić?
- Naturalnie. Są tu jednak pewne ograniczenia. Otóż cudzoziemcy, którzy nie mają statusu amerykański rezydentów do celów podatkowych (czyli tzw. nonresident alians), muszą wpierw pozyskać numer podatnika. W Polsce mogą go zdobyć na dwa sposoby – albo poprzez wizytę w amerykańskim konsulacie, albo przez samodzielnie ściągnięcie i wypełnienie formularza W-7 ze strony internetowej www.irs.gov. Następnie cudzoziemiec, któremu mają być przekazane środki na koncie IRA musi wypełnić w odpowiednim banku formularz W-8, bądź W-9.

Czy bank potrąci jakąś prowizję z tytułu tej operacji?
- Niestety tak i to dość znaczną. Wszystko za sprawą podatku zwanego „flat tax”, który wymusza potrącenie cudzoziemcom nie będącym rezydentami USA aż 30% przekazywanej sumy. Dlatego korzystniejszym rozwiązaniem jest pozostawienie konta emerytalnego osobom w Ameryce – rodzinie w Polsce bardziej opłaca się zapisywać pieniądze zgromadzone na zwykłych kontach.

Słyszałem, że niektórzy próbują rozwiązać ten problem poprzez „upoważnienie” przyjaciół do dysponowania kontem IRA, aby w razie śmierci przekazali pieniądze rodzinie w Polsce…
- Zdarzają się takie sytuacje, ale i one niosą ze sobą pewne niebezpieczeństwa. Otóż trzeba pamiętać, że uczynienie kogoś beneficjentem konta automatycznie czyni tą osobę również właścicielem środków zgromadzonych na koncie w razie śmierci jego założyciela. Dlatego z prawnego punktu widzenia beneficjent nie ma obowiązku przekazać pieniędzy rodzinie zmarłej osoby. Rozważając to rozwiązanie musi być Pan zatem pewien swoich przyjaciół, ich intencji. Jest też inna niedogodność – Pański przyjaciel, w razie przejęcie zgromadzonych przez Pana na koncie IRA środków, jako spadkobierca będzie musiał zapłacić wysoki podatek, zależny od dochodów, które osiągał w danym roku. Mało tego, jeśli kwota z konta IRA, którą „odziedziczy w spadku”, przekroczy $12,000 w bieżącym roku, po przekazaniu wszystkiego rodzinie zmarłego w Polsce będzie mógł zostać obciążony obowiązkiem odprowadzenia podatków od darowizny (tzw. gift tax). W efekcie, wszystkie podatki mogą pomniejszyć wartość konta IRA w bardzo znaczny sposób, prawie o połowę.


Autor: Marcin Krakowski

Kilka dni temu pani Irena z New Jersey zwróciła się do nas z prośbą o pomoc w dość zaskakującej sprawie: chodziło o znalezienie kompetentnego i godnego zaufania rzeczoznawcy, który w uczciwy sposób wyceniłby zakupiony przez nią wcześniej od znajomego bardzo elegancko wyglądający komplet porcelany. Ponieważ poszukiwanie odpowiednich rzeczoznawców jest częstym problemem również dla innych emigrantów z Polski, zaprezentujemy Państwu fragmenty naszej rozmowy.


Chciałabym zatrudnić rzeczoznawcę, któremu mogłabym zaufać. Czy warto takiego szukać na podstawie różnych ogłoszeń, lub po prostu przy pomocy książki telefonicznej?
- Oczywiście nie zawsze, tego typu selekcja jest obarczona dużym ryzykiem. Lepiej stawiać na sprawdzonych fachowców, mających dobre referencje z różnych źródeł. Czyli na znajomych, o których wiemy, że zajmują się podobnymi rzeczami, a jeśli takowych nie mamy, na osoby zatrudnione w renomowanych, stabilnych organizacjach, specjalizujących się w tego typu działalności. Najbardziej optymalnym rozwiązaniem, jest znalezienie osoby z dobrym profesjonalnym przygotowaniem, która ukończyła odpowiednie kursy i ma od trzech do sześciu lat doświadczenia.

Do jakich firm lub organizacji rzeczoznawców mogę się zatem udać?
Pierwszą godną uwagi jest •American Society of Appraisers. Można się z nią skontaktować dzwoniąc na numer 1-800-272-8258, lub odwiedzając stronę  http://www.appraisers.org. Organizacja ta zrzesza rzeczoznawców specjalizujących się w wycenach osobistych przedmiotów majątkowych (tzw. personal property). Korzystając z powyższego numeru telefonu, lub adresu internetowego, można bezpłatnie otrzymać nazwisko rzeczoznawcy, członka organizacji, który działa najbliżej naszego miejsca zamieszkania.

A organizacja zajmująca się wyceną dzieł sztuki?
- Tutaj często pomocna okazuje się Appraisers Association of America, z którą można skontaktować się dzwoniąc na numer 1-212-889-5404, lub odwiedzając stronę internetową http://www.appraisersassoc.org. Organizacja ta zrzesza ponad 1,000 członków, którzy specjalizują się w wycenie dzieł sztuki. Tu trzeba jednak pamiętać, że pozyskanie kompletnego spisu członków kosztuje $14.95.

Wymienił Pan organizacje specjalizujące się w wycenie wartościowych przedmiotów i dział sztuki. A gdybym przykładowo chciała pozyskać fachową wycenę jakichś zabytkowych mebli?
- W takim przypadku może się Pani zwrócić chociażby do International Society of Appraisers, numer telefonu 1-206-241-0359 i strona internetowa www.isa-appraisers.org. Organizacja liczy 1,100 członków, specjalizujących się właśnie w wycenie mebli.

Czy wynajmując rzeczoznawcę, lepiej płacić mu stałą stawkę, czy też godzinną? A może warto umówić się na zapłatę w formie jakiegoś procentu od wycenionej rzeczy?
- Wszystko zależy od konkretnego, indywidualnego przypadku. Standardy są różne, także jakości wyceny. Większość osób preferuje jednak zapłatę w formie stawki stałej lub godzinnej.


Autor: Marcin Krakowski

Pan Hipolit Drętwy z New Jersey zwrócił się do nas ostatnio z prośbą o radę w sprawie opłat dotyczących transportu rzeczy zgłoszonych przez niego do „mienia przesiedlenia”. Chciał wiedzieć, jak wygląda sytuacja prawna panująca obecnie na terenie Polski w tych sprawach, czy mienie osobisty przed przewiezieniem na teren Unii Europejskiej musi zostać zgłoszone w odpowiednim miejscu, jakie konkretnie towary mogą zostać zwolnione z opłat przewozowych. Oto odpowiedzi na kilka jego najbardziej palących pytań.

Jak obecnie wygląda sytuacja regulacji prawnych panujących na terenie Polski w sprawach dotyczących tzw. „mienia przesiedlenia”?
Polska, jako kraj Unii Europejskiej, podlega regulacjom wspólnotowego prawa celnego, co dotyczy również mienia przesiedlenia imigrantów spoza Unii Europejskiej, wracających na jej teren.

Czy moje mienie osobiste przed przewiezieniem go do Polski musi być gdzieś zgłoszone?
- Przywożone do wykorzystania w Polsce mienie osobiste (inaczej zwane „mienie przesiedlenia”), aby mogło zostać zwolnione z należności przywozowych, musi być zgłoszone do procedury dopuszczenia do obrotu w urzędzie celnym na terenie Polski. To warunek podstawowy. Tu trzeba dodatkowo pamiętać, że przed przywozem towarów do Polski, gdy dokonanie zgłoszenia ich do procedury dopuszczenia do obrotu nie odbywa się w urzędzie celnym będącym jednocześnie granicznym urzędem Wspólnoty, towary te, przy przekraczaniu granicy ze Wspólnotą, muszą być objęte procedurą tranzytu.

W jakich sytuacjach można uzyskać zwolnienie z opłat przewozowych?
Istnieje kilka warunków, które należy spełnić, aby rzeczy wchodzące w skład mienia osobistego mogły być zwolnione z należności przywozowych. Zwolnienie z należności przywozowych mienia osobistego należącego do osób przenoszących swoje miejsce zamieszkania z państwa trzeciego na obszar celny Unii Europejskiej, może zostać udzielone tylko tym osobom, które mieszkały poza obszarem celnym Wspólnoty nieprzerwanie przez okres minimum roku.

Dla jakich konkretnie towarów nie stosuje się zwolnień?
- Lista jest obszerna. Mamy na niej tytoń i wyroby tytoniowe, przedmioty wykorzystywane w wykonywanym rzemiośle, lub zawodzie, a także inne niż przenośne instrumenty i sprzęt potrzebny do wykonywania tych zajęć. Zwolnienia nie stosuje się również do użytkowych środków transportu oraz napojów alkoholowych.

Czy mienie osobiste można przewodzić w kilku turach, czy też tylko za jednym razem?
- Oczywiście mienie osobiste może być przywożone w kilku oddzielnych partiach, ale nie później, niż do okresu 12 miesięcy od daty ustalenia miejsca zamieszkania na obszarze celnym Unii Europejskiej. .

Takie rzeczy można potem swobodnie sprzedawać?
- Zwolnienie rzeczy przywożonych jako „mienie przesiedlenia” udzielane jest pod warunkiem ich nie odstępowania przez okres minimum roku od dnia dopuszczenia ich do obrotu. Jeśli naruszymy ten warunek, będziemy musieli zapłacić należności przywozowe według stawek obowiązujących w dniu jego naruszenia.

Czy istnieją jakieś grupy osób,, które mogą uzyskać zwolnienie z obowiązku spełnienia warunku używania danego mienia przez określony okres czasu? Przykładowo samochodu?
- Niestety, przepisy prawa celnego nie przewidują możliwości wyłączenia określonych grup osób z obowiązku spełnienia warunku używania, w poprzednim miejscu zamieszkania, pojazdu samochodowego będącego częścią zgłoszonego mienia przesiedlenia w okresie przynajmniej sześciu miesięcy przed datą opuszczenia przez taką osobę swojego miejsca zamieszkania w państwie trzecim. Nie przewidują też podobnej możliwości w przypadku przywozu pojazdu samochodowego, którego warunki konstrukcyjne uniemożliwiają rejestrację w Polsce.

Czy warunek ten dotyczy również towarów przeznaczonych do konsumpcji?
- Nie, one oczywiście nie podlegają takim samym regulacjom.

Jakie dowody trzeba przedstawić dla potwierdzenia spełnienia warunków potrzebnych do uzyskania zwolnienia z uiszczenia opłat przewozowych?
- Zbiór możliwych dowodów potwierdzających spełnienie przesłanek umożliwiających zastosowanie zwolnienia z powyżej należności jest szeroki i otwarty. Przepisy o zwolnieniach celnych nie precyzują dokładnie, które dowody powinny być przez organ celny uznawane, a które nie. Podstawą stosowania zwolnień z należności przywozowych rzeczy wchodzących w skład mienia przesiedlenia są zatem dokumenty i dowody przedłożone organowi celnemu przez wnioskującego o zwolnienie.


Autor: Marcin Krakowski

Nasza ojczyzna jest już od kilku lat częścią Unii Europejskiej i obowiązują na jej terenie przepisy mające zastosowanie w całej Wspólnocie. Ale dopiero niedawno sytuacja ta przysporzyła pewnych kłopotów Panu Adamowi Morszczukowi z Nowego Jorku, który zwrócił się do Metropolonii z prośbą o pomoc i radę w sprawie aktualnego sposobu zgłaszania cła w chwili przyjazdu do Polski.

Jakie generalnie towary przywożone do Polski podlegają obecnie odprawie celnej?
- Jeśli chodzi o towaru wywożone lub przywożone do kraju przez podróżnego, odprawie celnej będą podlegały te z nich, które zostały sprowadzone spoza Unii Europejskiej lub są wywożone do krajów trzecich. Należy jednak pamiętać, że na terenie poszczególnych państw mogą obowiązywać jeszcze dodatkowe, specyficzne dla tych państw przepisy.

W którym momencie powinniśmy przedkładać nasze zgłoszenie celne?
- Sytuacja wygląda następująco: Zgłoszenie celne dotyczące towaru nie posiadającego charakteru handlowego dokonywane przez podróżnych, powinno być złożone najpóźniej w chwili przystąpienia organu celnego do kontroli celnej. Trzeba wiedzieć, że podróżny może dokonać zgłoszenia celnego w trzech formach: ustnej, pisemnej i poprzez dokonanie innej czynności określonej przepisami prawa celnego.

Na czym polega zgłoszenie celne w formie pisemnej?
-  Na wykorzystaniu specjalnego formularza SAD, wypełnionego i przedłożonego zgodnie z zasadami określonymi w Rozporządzeniu Wykonawczym do Wspólnotowego Kodeksu Celnego oraz rozporządzeniu polskiego Ministra Finansów.

Brzmi skomplikowanie…A zgłoszenie w formie ustnej?
- Może być stosowane, jeśli towary przywożone w bagażu osobistym podróżnego są pozbawione charakteru handlowego. Wedle zasad Unii Europejskiej,  towarami pozbawionymi charakteru handlowego są towary, których objęcie daną procedurą celną ma charakter sporadyczny i których rodzaj oraz ilość wskazują, że są przeznaczone do użytku prywatnego, osobistego bądź rodzinnego ich odbiorców albo osób je przewożących. Nie są też towarami traktowane jako „handlowe” te produkty, które mają wyraźny charakter upominków.

Co się dzieje, gdy trzeba zapłacić jakąś należność celną?
- Kiedy przywóz towarów wiąże się z koniecznością uiszczenia należności celnych, po dokonaniu ustnego zgłoszenia celnego przez podróżnego, funkcjonariusz celny wystawia Dokument Potwierdzający Dokonanie Zgłoszenia Celnego. W powyższym dokumencie oblicza należności celne i podatkowe dotyczące danego, przywożonego towaru, które następnie muszą być uiszczone przez podróżnego. Trzeba pamiętać, że w sytuacji, w której celnicy mają wątpliwości, czy zgłoszone dane są prawidłowe lub kompletne, mogą zażądać przedstawienia zgłoszenia na piśmie.

A czy można zgłaszać ustnie towary, które podlegają refundacji lub zwrotowi należności celnych?
- Nie. Przepisy mówią jasno: towary, wobec których wnosi się o udzielenie refundacji lub zwrotu należności celnych, podobnie jak towary które podlegają różnym ograniczeniom, albo jakimkolwiek innym szczególnym formalnościom – są wyłączone z możliwości ustnego zgłoszenia celnego.


Autor: Marcin Krakowski

Życie niesie różne niespodzianki, niestety również bardzo przykre. Różne okoliczności i różni ludzie powodują czasem poważne i kosztowne szkody. Na szczęście w wielu wypadkach możemy wówczas starać się o uzyskanie odszkodowań, tak jak Pan Adam z Manhattanu, który zwrócił się do nas z prośbą o radę w sprawach związanych z opodatkowaniem niektórych odszkodowań.



Czy od otrzymanego przeze mnie odszkodowania za ubezpieczenie na życie muszę płacić podatki?
- Nie. Jako beneficjenci takiego odszkodowania nie musimy od niego płacić podatków, ale należy posiadać i przechowywać stosowne dokumenty potwierdzające powyższy fakt otrzymania odszkodowania. 

Czy opodatkowane są płatności ubezpieczenia medycznego lub samochodowego?
- Również nie. Płatności ubezpieczenia medycznego i samochodowego nie podlegają opodatkowaniu, gdyż stanowią zwrot poniesionych przez nas wydatków. Dlatego przepisy prawa nie nakładają na nas obowiązku uiszczania podatków z tego tytułu.

A świadczenia za niezdolność do pracy, (czyli tzw. disability payments) – podlegają opodatkowaniu?
- To zależy: te wypłacone przez ubezpieczenie samochodowe lub zdrowotne przeważnie nie podlegają opodatkowaniu. Wyjątkiem są sytuacje, w których nasz  pracodawca opłacał składki ubezpieczeniowe – wówczas nie jesteśmy zwolnieni z obowiązku podatkowego w tej materii.

Czy podobnie wygląda sprawa odszkodowań przyznawanych przez sąd za szkody na zdrowiu, majątku, lub na skutek oszczerstwa bądź dyskryminacji?
- Jeśli chodzi o odszkodowania przyznane przez sąd (tzw. damages from lawsuit) za szkody, które ponieśliśmy na zdrowiu i majątku oraz w innych wymienionych przez Pana sytuacjach – to nie są opodatkowane. Ale musimy dla odmiany zapłacić podatki od odszkodowań kompensacyjnych (tzw. punitive damages).


Autor: Marcin Krakowski